السيد الطباطبائي ( مترجم : همداني )
447
تفسير الميزان ( فارسي )
مىكند كه حقيقت هر چيزى و نشانه حقيقت بودن آن برگشت حقيقى آن است به خداى سبحان ، كما اينكه خود فرمود : « أَلا إِلَى اللَّه تَصِيرُ الأُمُورُ » « 1 » علاوه بر اين ، فائده مهم ديگرى دارد ، و آن اين است كه اتكا و اعتماد انسان بر پروردگارش - در حالتى انسان را آشناى به پروردگارى مىكند كه داراى قدرت غير متناهى و اراده اى قاهر غير مغلوب است - اراده اش را چنان كشش داده و عزمش را چنان راسخ مىكند كه موانعى كه پيش مىآيد ، در او رخنه نكرده و رنج و تعبى كه در راه رسيدن به هدف مىبيند خللى در او وارد نمىسازد و هيچ تسويلى نفسانى و وسوسه شيطانى كه به صورت خطورهاى وهمى در ضمير انسان خودنمايى مىكند آن را از بين نمىبرد . رواياتى چند در باره پاره اى از سنن و آداب آن حضرت در معاشرت 18 - و در كتاب ارشاد ديلمى است كه : رسول خدا ( ص ) لباس خود را خودش وصله مىزد ، و كفش خود را خود مىدوخت ، و گوسفند خود را مىدوشيد ، و با بردگان هم غذا مىشد ، و بر زمين مىنشست و بر دراز گوش سوار مىشد و ديگرى را هم پشت سر خود بر آن سوار مىكرد ، و حيا مانعش نمىشد از اينكه ما يحتاج خود را خودش از بازار تهيه كرده به سوى اهل خانه اش ببرد ، به توانگران و فقرا دست مىداد و دست خود را نمىكشيد تا طرف دست خود را بكشد ، بهر كس مىرسيد چه توانگر و چه درويش و چه كوچك و چه بزرگ سلام ميداد ، و اگر چيزى تعارفش مىكردند آن را تحقير نمىكرد اگر چه يك خرماى پوسيده بود ، رسول خدا ( ص ) بسيار خفيف المؤنه و كريم الطبع و خوش معاشرت و خوش رو بود ، و بدون اينكه ، بخندد هميشه تبسمى بر لب داشت ، و بدون اينكه چهره اش در هم كشيده باشد هميشه اندوهگين به نظر مىرسيد ، و بدون اينكه از خود ذلتى نشان دهد همواره متواضع بود ، و بدون اينكه اسراف بورزد سخى بود ، بسيار دل نازك و مهربان به همه مسلمانان بود ، هرگز از روى سيرى آروغ نزد ، و هرگز دست طمع به سوى چيزى دراز نكرد « 2 » . 19 - و در كتاب مكارم الاخلاق روايت شده كه : رسول اللَّه ( ص ) عادتش اين بود كه خود را در آينه ببيند و سر و روى خود را شانه زند و چه بسا اين كار را در برابر
--> ( 1 ) سوره شورى آيه 53 . ( 2 ) ارشاد ديلمى ط بيروت ج 1 ص 115 .